Werknemersstatuut versus zelfstandig statuut: De belangrijkste verschillen

Vaak houdt men enkel in gedachten dat de sociale zekerheidsprestaties voor werknemers voordeliger zijn dan voor de zelfstandigen. Dit klopt.

Deze stelling moet echter ook genuanceerd worden. Het statuut van zelfstandige heeft immers als voordeel dat de sociale bijdragen begrensd worden op een jaarlijks bedrag van ongeveer 16.500 EUR, terwijl de sociale zekerheidsbijdragen voor een werknemer oplopen tot bijna 50% van het bruto inkomen (zonder plafond). Bovendien kunnen de “lacunes” op het vlak van de sociale zekerheidsprestaties voor zelfstandigen gecompenseerd worden via privéverzekeringen.

Dit wordt hierna verder toegelicht.

1. Vergelijking van de sociale lasten 

 

WerknemerZelfstandige
Werkgeverskost (indien bezoldigde werknemer) 81.000,00 (1)  
Bruto loon werknemer (bezoldigd) 60.000,00  0,00
Bruto inkomen (zelfstandige) 0,00  81.000,00
(Verschil) sociale zekerheid -7.802,56 (2)
 -16.462,01
Belastbaar inkomen 52.197,44  64.537,99
(verschil) belastingen -16.922,21
 -23.809,99
Netto inkomen 35.275,23

40.728,00

Verschil netto inkomen    5.452,77
 (1) ± 35% sociale zekerheidsbijdragen langs werkgeverszijde - (2) 13,07 % sociale zekerheidsbijdragen langs werknemerszijde    

Opmerking :Indien uitgegaan wordt van eenzelfde kost (de 81.000 EUR in onze tabel), zal een zelfstandige een hoger netto bedrag verdienen dan een bezoldigd werknemer. We merken echter op dat de belangrijke besparing op het vlak van sociale zekerheid belast wordt aan het marginaal belastingtarief van 53,5%.

2. Vergelijking van de (voornaamste) sociale zekerheidsprestaties (bedragen 2013)

  WERKNEMERZELFSTANDIGE
a) Ziekte- en invaliditeitsuitkeringen

Gedurende de eerste 30 dagen:

de werkgever betaalt verder het normale loon verder (gewaarborgd loon)

Gedurende de 1e maand:

geen uitkering

  Vanaf de 31e dag tot de 12e maand, per dag:
- 60% van het bruto loon voor de gezinshoofden en alleenstaanden, met een maximum van 78,96 € (6-dagenweek)
Vanaf de 2e tot de 12e maand, per dag:

- 53,99 € met gezinslast
- 40,81 € alleenstaande
- 33,13 € samenwonende

 

Vanaf het 2e jaar, per dag:

- 65% van het bruto loon voor gezinshoofden, met een maximum van 85,54 €.

- 55% van het bruto inkomen voor alleenstaanden, met een maximum van 72,38 €
- 40% voor samenwonenden, met een maximum van 52,64 €

Vanaf de 13e maand, per dag (zonder stopzetting van de activiteit):

- 53,99 € met gezinslast
- 40,81 € alleenstaande
- 33,13 € samenwonende

Mogelijkheid tot privéverzekering

b) Gezondheidszorgen  Het ziekenfonds betaalt de grote en kleine risico’s volledig of gedeeltelijk terug.  Het ziekenfonds betaalt de grote en kleine risico’s volledig of gedeeltelijk terug.
c) Geboortepremie
  • 1e kind: 1.223,11 €
  • 2e kind: 920,25 €
  • 1e kind: 1.223,11 €
  • 2e kind: 920,25 €
d) Moederschap  Moederschapsverlof: 15 weken

Moederschapsuitkering:

  • Voor de eerste 30 dagen: 82% van het bruto loon
  • Vanaf de 31edag: 75% van het bruto loon met een maximum van 98,70 € per dag.

 

Moederschapsverlof: 8 weken (9 weken in geval van meerlinggeboorte).

Moederschapsuitkering: 440,50 € per week

Dienstencheques: de zelfstandigen die een kind hebben gekregen, hebben recht op 105 dienstencheques.

e) Gezinsbijslag  Basisbedrag per maand:
  • 1e kind: 90,28 €
  • 2e kind: 167,05 €
  • 3e kind en volgenden: 249,41 €
Basisbedrag per maand:
  • 1e kind: 84,43 €
  • 2e kind: 167,05 €
  • 3e kind en volgenden: 249,41 €
f) Rustpensioen  Volledige loopbaan, minimum per jaar:
  • gezinspensioen: 16.844,72 €
  • alleenstaandenpensioen: 13.480,03 €
Volledige loopbaan, minimum per jaar:
  • gezinspensioen: 16.844,72 €
  • alleenstaandenpensioen: 12.731,29 €
g) Werkloosheidsuitkeringen   In principe: JA  In principe: NEE (maar faillissementsverzekering)

Opgelet evenwel voor schijnzelfstandigheid : De partijen zijn in principe vrij om de aard van hun arbeidsrelatie te bepalen (werknemer of zelfstandige). De door de partijen gekozen kwalificatie moet echter overeenstemmen met de uitvoering die aan de arbeidsrelatie gegeven wordt. Uit de uitvoering mag m.a.w. geen band van ondergeschiktheid blijken, hetgeen typerend is voor een arbeidsovereenkomst (meer bepaald via instructies over de organisatie en de uitvoering van het overeengekomen werk). Langs de andere kant, dient men er rekening mee te houden dat er in bepaalde zogenaamde gevoelige sectoren (waaronder de bouw en de schoonmaak) een vermoeden geldt van het bestaan van een arbeidsovereenkomst (indien bepaalde socio-economische criteria vervuld zijn).


Dit artikel werd geschreven door Nadège Toussaint, Avocat Senior Associate, Claeys & Engels, op 15.01.2014.

Ook u kunt bijdragen tot de inhoud van onze website en een plaats verwerven als referentie voor onze bezoekers. Deel uw expertise, uw verfrissende ideeën en uw visie met ons. Wij zullen uw tekst rechtstreeks publiceren indien hij beantwoordt aan de behoeften van de Brusselse ondernemingen en als u hem zowel in het Nederlands als in het Frans aanlevert.

Wilt u uw expertise delen met duizenden ondernemers? Stuur dan snel uw voorstel naar newsletter@beci.be.