De klok tikt voor Brexit

22 mei 2018 om 07:05 | 1326 weergaven

©Thinkstock

Het belangrijkste feit in de afhandeling van de “Brexit” is dat de klok verder tikt. Op vrijdag 29 maart 2019 om 11 u is het zover, maar een jaar voor de Brexit schijnt er weinig of niets te bewegen.

 

Europese onderhandelaars stellen schema’s voor en vragen antwoorden op precieze vragen  zoals de organisatie van grenscontroles. Eerste Minister May pleit in haar Mansion House speech begin maart, voor “wederzijdse erkenning” en zij vraagt in verband met transport, maatregelen om de EU-UK grensovergang zo soepel mogelijk te maken.

De grenscontrole is een symbooldossier geworden voor de contradicties in de Brexit-operatie: de (harde) Brexit ging over terugnemen door de UK van controle aan zijn grenzen, maar dan zonder een grenscontrole tussen Noord en Zuid Ierland, en zeker zonder het spookbeeld van kilometers lange rijen vrachtwagens aan beide zijden van de kanaaltunnel of aan de havens van Zeebrugge of Dover, wat de transportsector en de productieondernemingen, die vrezen voor omzetverlies, doet pleiten voor een zachte Brexit.

Beci had een gesprek met Jolyon Drury van het Chartered Institute of Logistics and Transport – CILT. Hij zit aan tafel met het ministerie van transport en andere departementen over de gevolgen van een harde Brexit voor het internationaal goederentransport. Hij herinnert er aan dat 4 miljoen vrachtwagens, waarvan 90% uit EU-landen,  per jaar langs de Chunnel en de M20 de UK binnenrijden. In de loop der jaren werden in de UK, in het kader van de tolunie, 38 regeringsinstanties betrokken bij de invoer, controle en afhandeling van die grote variëteit van goederen (wagens, onderdelen, landbouwproducten, levende dieren, gekoelde transporten enz.). Brexit betekent concreet dat de UK een eigen systeem moet uitwerken waarbij alle gegevens betreffende al die vrachten, op een andere manier rechtstreeks bij die 38 eigen UK instanties terechtkomen. Dat is technisch mogelijk, zegt Jolyon Drury. Zelf stelt hij voor om alle gegevens over de vrachten, die over de weg naar de UK gaan, digitaal door te sturen naar de betrokken UK instanties, door die gegevens te linken aan een systeem van nummerplaatherkenning zoals die bijvoorbeeld in Duistland bestaat. Dit zal het mogelijk maken dat vrachtwagens gewoon doorrijden aan de EU-UK grens, zoals dat nu het geval is. Technisch is dat mogelijk maar dat is een zeer dure investering, die onmogelijk vóór maart 2019 kan worden gerealiseerd. Daarvoor zijn minstens twee bijkomende jaren nodig, tenminste wanneer de EU akkoord gaat met die investering.

Maar, zegt Drury, eigenlijk is dat technisch probleem strikt genomen niet gelinkt aan Brexit. Een groot aantal erkende transporteurs hebben reeds digitale uitwisseling van gegevens en het opzetten van een systeem voor alle transporten zou hoe dan ook in de toekomst worden uitgewerkt. Brexit zou het invoeren van die technologie in feite enkel versnellen, tenminste indien er een akkoord komt om het in te voeren.

Zo komen we terug bij de klok die tikt. Er is nog geen begin van akkoord over een technische oplossing. Wat moet er gebeuren op vrijdag 29 maart op 12 uur met de vrachtwagens die klaar staan voor de Chunnel? Maar ook de echte Brexit-vraag blijft. Blijven alle Europese regels qua kwaliteitsvereisten, bescherming van consumenten enz. , die zijn opgesteld in het kader van de eenheidsmarkt, gelden voor de import van goederen in de UK? Zal de UK minimum of nul-douanetarieven hanteren voor goederen ingevoerd uit de EU? En wat zal Europa doen met goederen die uit de UK worden ingevoerd?

Op het ogenblik dat de Brexit van kracht wordt, ontstaat ‘de facto’ een grens waarbij de regels aan de ene kant niet automatisch dezelfde zijn als aan de andere kant. Wat May en de Britse regering voorstellen, is dat die grens wordt ingesteld, maar geen effect heeft op de geldigheid van Europese regels van goederenvervoer en douane. In ruil vraagt zij een “overkoepelend systeem van wederzijdse erkenning”. Dit komt neer op een soort bilaterale instantie die boven de Europese regels en instellingen zou staan en waarbij bindende afspraken worden gemaakt tussen de Britse regering en de Europese Commissie. Dit kan enkel indien de EU een echte politieke federatie wordt … maar daarvoor is geen meerderheid te vinden bij de 27 leden.

Blijkbaar leidt de Brexit-operatie niet naar een oorlog maar naar een moeras. Voor de bedrijven lijkt dit eerder een keuze tussen pest en cholera.

Delen