Artificiële intelligentie wordt in alle afdelingen van bedrijven uitgerold, met aanzienlijke productiviteitswinsten. Maar de invoering ervan brengt zeer concrete keuzes met zich mee: welke gegevens vertrouw je aan welke partijen toe? Welke technologische afhankelijkheid aanvaard je? Welke milieu-impact en vooral, voor welke rendabiliteit?
“Morgen zal concurrentievoordeel niet langer voortkomen uit de invoering van AI, maar uit de manier waarop bedrijven ervoor kiezen om deze te implementeren.”
De keuzes die bij de start van een AI-project worden gemaakt, worden des te belangrijker wanneer het project wordt opgeschaald: een model of infrastructuur die niet correct is afgestemd, kan de kosten en het verbruik van middelen verhogen, terwijl een sterke afhankelijkheid van een leverancier de mogelijkheden om van oplossing te veranderen kan beperken.
Je gegevens en voetafdruk beheersen
De keuze voor een AI-oplossing hangt niet uitsluitend af van de prestaties ervan. Wanneer een bedrijf een externe oplossing gebruikt, moet het de gegevens die aan de leverancier worden toevertrouwd en het toepasselijke juridische kader evalueren. Een partij die onderworpen is aan het Amerikaanse recht kan in bepaalde omstandigheden verplicht zijn gegevens die in Europa worden gehost, over te dragen op grond van de CLOUD Act. Voor strategische informatie kan lokale of Europese hosting daarom meer controle bieden.
Deze keuzes hebben ook een ecologische dimensie. Een verschil in verbruik dat voor een eenmalig gebruik beperkt kan lijken, wordt aanzienlijk wanneer het gebruik toeneemt. Door een model te kiezen dat is afgestemd op de werkelijke behoefte en een efficiënte infrastructuur te gebruiken, kan het verbruik van elektriciteit, water en materiële hulpbronnen worden beperkt.
Het juiste economische evenwicht vinden
De algemene oplossingen van grote leveranciers maken het mogelijk om snel op veel toepassingen in te spelen. Maar wanneer de volumes toenemen of wanneer AI gebruikmaakt van interne gegevens en strategische processen, worden andere criteria belangrijker: kosten per gebruik, controle over gegevens en afhankelijkheid van de leverancier.
Een open-sourcemodel dat op een specifieke infrastructuur wordt gehost, vereist in het begin meer expertise, maar kan meer controle en beter voorspelbare kosten bieden. Er bestaat dus geen ideale oplossing: de keuze hangt af van het gebruik, het volume, de gewenste prestaties en de gewenste mate van controle.
Hoe pak je een AI-project aan?
Alvorens te investeren, maakt een analyse van de toepassingen, de beschikbare gegevens en de behoeften van het bedrijf het mogelijk om de projecten te identificeren die daadwerkelijk waarde creëren. Algemene oplossingen zoals ChatGPT of Copilot kunnen volstaan voor bepaalde behoeften; andere vereisen een meer specifieke aanpak. Drie stappen kunnen deze aanpak structureren.
- Identificeer de toepassingen met de hoogste waarde. Breng de processen in kaart waarvoor AI een meetbare winst kan opleveren: tijdsbesparing, kwaliteitsverbetering, vermindering van fouten of de creatie van nieuwe diensten.
- Evalueer de gevoeligheid van de gegevens. Maak onderscheid tussen gewone gegevens en persoonlijke, vertrouwelijke of strategische informatie. Hoe gevoeliger de gegevens, hoe meer garanties nodig zijn voor hun hosting en verwerking.
- Kies de oplossing die geschikt is voor elke toepassing. Vergelijk de opties volgens vier criteria: prestaties, kosten, soevereiniteit en milieu-impact. Het krachtigste model is niet noodzakelijk het meest relevante.
Brussel heeft een troef in handen
Het afwegen van prestaties, kosten, controle over gegevens en milieu-impact wordt een strategische uitdaging voor bedrijven. Beschikken over lokale expertise om hen bij deze keuzes te begeleiden, vormt dan ook een echte troef.
Met zijn netwerk van kmo’s, universiteiten, onderzoekscentra en zijn nabijheid tot de Europese instellingen beschikt Brussel over sterke troeven om deze expertise lokaal te ontwikkelen. Dat er Brusselse spelers ontstaan die gespecialiseerd zijn in meer soevereine en duurzame AI is dan ook uitstekend nieuws voor het regionale ecosysteem.
BRAFT maakt deel uit van deze dynamiek door samen te werken met bedrijven om te bepalen welke toepassingen, welke gegevens en welke oplossingen daadwerkelijk uitgerold moeten worden.
Door Bruno de Formanoir en Brieuc Thibaut, co-founders van BRAFT, en Sébastien Yasse, bestuurder van ALTEO.