Rol van de bemiddelaar
De bedrijfsbemiddelaar treedt officieel op als tussenpersoon, weliswaar naast de bedrijfsdirecteur, maar in de ogen van derden heeft hij een officiële opdracht met als doel het bedrijf te laten nadenken over bemiddeling en langetermijnoplossingen die bijdragen tot het herstel van het bedrijf. Zijn rol bestaat erin vertrouwelijke ondersteuning te bieden aan de bestuurders van het bedrijf en zo de reorganisatie van alle of een deel van de activa, schulden of activiteiten van het bedrijf te vergemakkelijken.
Het is de opdracht van de bemiddelaar om de partijen bij elkaar te brengen en te proberen tot een juridische overeenkomst te komen. De partijen bij de bemiddeling spreken af wie het honorarium van de bedrijfsbemiddelaar zal betalen. Dit is heel vaak het bedrijf zelf, aangezien derden soms grote concessies accepteren, maar niet die van het betalen van het honorarium van de bedrijfsbemiddelaar. Het is niet ongewoon dat eerdere onderhandelingen in een stormachtige, conflictueuze of gewelddadige sfeer zijn geëindigd. De rol van de bemiddelaar bestaat erin om kalmte te brengen in de discussies, standvastigheid zonder autoritair te zijn en organisatie zonder rigiditeit. Het is in deze zin dat de bedrijfsbemiddelaar wordt benoemd door de ondernemingsrechtbank, eventueel op voorstel van de onderneming die de bemiddeling aanvraagt. De onderneming stelt de opdracht van de bedrijfsbemiddelaar voor aan de rechtbank, die deze vaak goedkeurt en de voorgestelde persoon benoemt.
Het is ook de rechtbank die de omvang en duur van de opdracht van de bemiddelaar bepaalt. Als er een geschil ontstaat, arbitreert de rechtbank over het honorarium van de bemiddelaar. De rol van de bedrijfsbemiddelaar is dus een officiële rol in de zin van de artikelen XX.36 tot XX.39 van het Wetboek van Economisch Recht (WER). Hij kan worden aangepast aan elke situatie en het bedrijf kan beslissen dat de opdracht wordt stopgezet, zelfs voor het einde van de door de rechtbank bepaalde periode. Er is dus een aanzienlijke flexibiliteit. Wanneer het bedrijf geen bemiddelaars kent, kunnen verenigingen die actief zijn in Brussel deskundigen die erkend zijn als bedrijfsbemiddelaar vertegenwoordigen en voorstellen (bv. bMediation of Belgian Senior Consultants).
In het kader van het door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest ingevoerde systeem, waarbij een deel van de honoraria van de bedrijfsbemiddelaar door de overheid wordt betaald, kan het zeer nuttig zijn de rechtbank te vragen twee bemiddelaars aan te stellen: een boekhouder, die de oorzaken en omstandigheden van de moeilijkheden van de onderneming diagnosticeert en een degelijk financieel herstelplan voorstelt, met inbegrip van cashflowvooruitzichten; - een advocaat, die de lopende contracten met derden die bij de bemiddeling betrokken zijn, met inbegrip van de werknemers, analyseert en buitengerechtelijke akkoorden opstelt die na ondertekening ter goedkeuring aan de rechtbank van de onderneming worden voorgelegd.
Verschillen met andere bemiddelaars
Er zijn ook bemiddelaars van gemeen recht die onder de artikelen 1724 tot 1737 van het Gerechtelijk Wetboek vallen. Zij worden door de rechtbank aangesteld om andere taken uit te voeren, maar zij zijn geen bedrijfsbemiddelaars in de zin dat zij de onderneming niet bijstaan in een reorganisatie.
Deze traditionele bemiddelaars vallen niet onder de maatregel van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering, maar kunnen soms wel een belangrijk alternatief zijn. Wat ook zijn titel is, de opdracht van de bemiddelaar bestaat erin de reorganisatie van de onderneming te vergemakkelijken en akkoorden te bereiken met twee of meer schuldenaars of schuldeisers van de onderneming, om de situatie te deblokkeren en de onderneming een gezonde start te geven.
Voorbeelden van bedrijfsbemiddeling
De bedrijfsbemiddelaar onderhandelt bijvoorbeeld met de RSZ, die buitengerechtelijke betalingsplannen tot 24 maanden toekent voor de vereffening van alle bijdragen en verschuldigde sommen voor het jaar 2020. Ze zullen proberen een langere periode te bekomen door een degelijk dossier voor te leggen samen met een cashflowplan. Het doel van bemiddeling kan ook zijn om het bedrijf netjes te sluiten, zonder PGR of faillissement.
De FOD Financiën kent ook steunmaatregelen toe tot 31 december 2021, zoals de vrijstelling van schadevergoedingen toegekend door de gewesten, gemeenschappen, provincies of gemeenten naar aanleiding van de pandemie. De bedrijfsbemiddeling wordt ondersteund door het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de honoraria van de bedrijfsbemiddelaar aangesteld door de ondernemingsrechtbank zijn inbegrepen in de steun toegekend door de Brusselse Gewestregering.