De proefperiode, die eind 2013 was afgeschaft, wordt opnieuw ingevoerd. De wet tot wijziging van artikel 37/2 van de wet van 3 juli 1978 betreffende arbeidsovereenkomsten, met betrekking tot de opzegtermijnen wanneer de werknemer minder dan zes maanden in dienst is, is op 21 mei jongstleden aangenomen.
Een opzegtermijn van één week tijdens de eerste zes maanden – let op de overgangsbepalingen
Ter uitvoering van het regeringsakkoord voert de hervorming een vorm van proefperiode opnieuw in, waardoor beide partijen de overeenkomst tijdens de eerste zes maanden met een opzegtermijn van één week kunnen beëindigen. De wet treedt in werking op de eerste dag van de maand volgend op die van de bekendmaking ervan in het Belgisch Staatsblad en is alleen van toepassing op arbeidsovereenkomsten waarvan de uitvoering, zoals overeengekomen tussen de werkgever en de werknemer, begint vanaf de datum van inwerkingtreding van deze wet.
Een schriftelijke vastlegging is niet nodig – alleen de regels inzake de opzegtermijn worden gewijzigd.
Vóór de hervorming van 2013 moest de proefperiode, op straffe van nietigheid, voor elke werknemer afzonderlijk schriftelijk worden vastgelegd, uiterlijk op het moment van indiensttreding. Zoals aangegeven, voert de wetgever de proefperiode niet opnieuw in. Alleen de opzegtermijn wordt gewijzigd. Deze wordt teruggebracht van respectievelijk één week (minder dan 3 maanden diensttijd), drie weken (3 tot 4 maanden) en vier weken (4 tot 5 maanden) of vijf weken (5 tot 6 maanden) naar één week voor werknemers met minder dan 6 maanden diensttijd wanneer de opzegging door de werkgever wordt gedaan.
Als de werknemer zelf ontslag neemt, bedraagt de opzegtermijn gedurende de eerste zes maanden eveneens één week
Ten slotte geldt dat wanneer de door de werkgever met een opzegtermijn ontslagen werknemer een tegenopzegtermijn geeft, deze eveneens één week bedraagt voor de werknemer met minder dan zes maanden diensttijd. Het geven van een tegenopzegtermijn van één week bij een opzegtermijn van één week heeft uiteraard weinig zin.
Berekening van de proeftijd van 6 maanden. Een vergissing die duur kan uitvallen
Volgens de regel die vóór 2013 gold, moest bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst met een verkorte opzegtermijn deze termijn aflopen tijdens de periode die onder de proefclausule viel. Als deze na deze periode afliep, liep de werkgever het risico een aanvullende opzegvergoeding te moeten betalen. Deze eis is niet overgenomen in de nieuwe bepalingen, maar het is nuttig eraan te herinneren dat de opzegtermijnen worden berekend op basis van de opgebouwde anciënniteit op het moment dat de opzegtermijn ingaat. Vergeet dus niet dat werkgevers en werknemers die een opzegging doen, zich aan bepaalde formaliteiten moeten houden, met name als zij ervoor kiezen om deze per aangetekende brief te versturen (de opzegging gaat in op de derde werkdag na verzending van de aangetekende brief) en dat een opzegging ingaat op de eerste maandag na de kennisgeving ervan. De gevolgen zijn niet te verwaarlozen, want bij een diensttijd van meer dan 6 maanden lopen werkgevers die dit over het hoofd zien niet alleen het risico op het betalen van een aanvullende opzegvergoeding, maar is ook CAO nr. 109 van 12 februari 2014 betreffende de motivering van het ontslag van toepassing.
Enkele specifieke vragen die tijdens de besprekingen aan de orde kwamen
De minister heeft verduidelijkt dat periodes van uitzendwerk worden meegeteld bij de berekening van de anciënniteit, mits de onderbreking tussen de contracten niet langer is dan zeven dagen. In geval van ziekte tijdens de door de werkgever gegeven opzegtermijn, verduidelijkt hij dat de termijn wordt opgeschort en de einddatum van het contract wordt uitgesteld, maar dat de duur van een week vast blijft en wijst hij ten slotte de kritiek van de Raad van State af met betrekking tot het standstill-principe of het zogenaamde non-regressieprincipe van verworven sociale rechten, door te benadrukken dat de maatregel gerechtvaardigd is door het algemeen belang (het scheppen van banen) en dat hij België in lijn brengt met zijn buurlanden.
Door Frédéric Robert - Lawyer - CLAES • LEHMANN • MILDE
Lees ook : Vertrek van een manager of medewerker: risico’s voorzien, het bedrijf beschermen